10 oktober 2016

Kamikazepolitiek



Onzakelijk en onzalig beleid

Het zoeken van een nieuwe locatie voor de hoofdbibliotheek in Katwijk is een al jarenlang lopend proces waarbij men van de ene mislukking naar de volgende zwalkt. KiesKatwijk ziet hierin een patroon en we zien ook een aantal gemeenschappelijke oorzaken voor dit onzakelijke en onzalige beleid.

Zoals dat in Katwijk wel meer voorkomt heeft men op dit dossier reeds een enorme hoeveelheid geld, tijd en energie verbrand en is er nog steeds geen enkel resultaat geboekt. Zie bijvoorbeeld de vorige blog over de herinrichting van het Andreasplein. Alles wordt op één kaart gezet en daarmee wordt de gemeenteraad vervolgens gechanteerd. Hoe moeilijk kan zoiets toch zijn of liever gezegd hoe moeilijk kun je het jezelf maken ? Het gemeentebestuur slaagt er telkens weer in om haar eigen drama’s en mislukkingen te orkestreren. Daarin is men helaas behoorlijk succesvol. Qua kwaliteit van het bestuur en van de bestuurders geeft het een wat minder positief visitekaartje af. Het lijstje van mislukkingen is gewoon een beetje te lang om dit nog als incidenten te kunnen afdoen.

Het gaatje van Riche

Er zijn zoveel voorbeelden. Het gat of liever gezegd het gaatje van Riche kostte inclusief een ruïne 3 miljoen euro. En wat moeten we er mee ? Aan de plannetjes van Holland-Rijnland (lees: van het duo Lenferink-Wienen) betaalt Katwijk meer dan 37 miljoen euro. Katwijkers betalen daarbij het meeste van alle inwoners van de regio. Cijfers liegen niet. Ten opzichte van het gemiddelde ( 462 euro/inwoner) betaalt Katwijk 133% (616 euro/inw.) aan het Regionaal Investeringsfonds. De 5 bollenstreekgemeenten betalen bijvoorbeeld slechts 77% (355 euro/inw.) van het gemiddelde. 

We hebben hier ten minste 10 miljoen euro teveel betaalt. Aan de meeste projecten van dat fonds heeft onze gemeente verder helemaal niks. Denk hierbij aan de Duinpolderweg. Dus we hebben ook nog eens met de nodige miljoenen de andere gemeenten in de regio gesubsidieerd. Dat was blijkbaar wisselgeld om de buurgemeenten ook tot een bijdrage te verleiden. Maar de Noordelijke Randweg om Rijnsburg ontbreekt helaas op het lijstje van projecten. Ook bij de Rijnlandroute betalen we weer het meest en krijgen we er het minste voor terug. 

Misschien wel eens aardig om terug te zoeken welke van de huidige raadsleden en/of partijen daarmee destijds juichend akkoord zijn gegaan.

Correctiemechanismen ontbreken

Als de gemeenteraad straks met het bibliotheekproject opnieuw besluit om voor vele miljoenen (de precieze kosten zijn momenteel niet in te schatten) haar hoofd, of beter gezegd het hoofd van de belastingbetaler, in de strop te steken dan wordt het rampen- en blunderbeleid blijkbaar gewoon voortgezet. Er zit dus blijkbaar een patroon in. We moeten leren van de geschiedenis en daarom haal ik de oude koeien maar weer eens uit de sloot. Er is namelijk niets veranderd en er is niets geleerd. In de vorige blogs hebben we uit de doeken gedaan dat dit veroorzaakt wordt doordat er in de gemeentelijk apparaat van Katwijk onvoldoende correctiemechanismen zijn die dergelijke kamikazevoorstellen in een vroegtijdig stadium kunnen elimineren.


De weg van de minste weerstand

Het komt dus uitsluitend op de gemeenteraad aan om gekkigheid tegen te houden. En dat is moeilijk want de coalitiepartijen hebben de meerderheid. Zij zullen uitsluitend in actie komen als ze vrezen dat de kiezer ze gaat afstraffen. Dat is bijvoorbeeld destijds bij het biebplan voor het Andreasplein gebeurt. Maar als de coalitiepartijen denken dat ze er mee wegkomen dan kiezen ze voor de weg van de minste weerstand. En dat betekent de politieke vrienden in het college van B&W volgen en niets in de weg leggen. Er is dus geen dualisme in Katwijk. De SGP kraait dan dat men blij en verheugd is, het CDA zet zijn felicitatiedienst in en demonstreert met een clichéverhaaltje een stukje emotiepolitiek, en de CU zet desgewenst een slimme drogredenering in.

Drie mensen maken in Katwijk de dienst uit

Die situatie betekent dat het van eminent belang is wat er in het college van B&W wordt besloten. Gek genoeg is het in onze democratie volslagen onbekend wat er in zo’n college allemaal omgaat, hoe er wordt gestemd, en wie welke collega een loer draait. Maar ook daar draait het natuurlijk uiteindelijk om meerderheden. Drie mensen kunnen dus volledig de dienst uitmaken in Katwijk. De manier waarop een burgemeester vervolgens zijn of haar rol invult is cruciaal. Laat ik u deelgenoot maken van mijn observatie terzake. 

Stroopsoldaat

Meelopers

Er zitten en zaten in het college altijd tenminste twee mensen die autoriteitsgevoelig c.q. meegaand zijn en die niet tot het gaatje zullen gaan, bijvoorbeeld omdat ze de persoonlijke relaties leuk willen houden. Bovendien is er ook nog zoiets als “voor wat hoort wat”. Of het principe “leven en laten leven”, met andere woorden als jij mij mijn projectje gunt dan zeur ik niet over dat van jou. Laten we zeggen dat er altijd twee mensen in het college makkelijk te overtuigen waren en/of zijn.

Kosten geen bezwaar

We hadden een burgemeester die wel tot het gaatje ging bij het realiseren van zijn persoonlijke politieke ambities. Die persoonlijke ambities waren uiteraard plannetjes die een maatschappelijk doel dienden. Overigens wel een doel met een maatschappelijk nut zoals dat door hem persoonlijk werd geïnterpreteerd. In die visie is 10 miljoen teveel betalen geen probleem zolang het de genoemde ambities (voor Katwijk) maar dichterbij brengt. En ja, het is natuurlijk ook leuk voor je CV en voor je ego als je wat voor elkaar krijgt en “het verschil kan maken”.

Kamikazepolitiek

Dat is dus de achtergrond van al die projecten waarop de gemeente Katwijk leegloopt. Ambitie, of noem het koopziekte, die niet gestuit wordt door gezond verstand omdat er geen of onvoldoende correctiemechanismen en tegenmacht zijn. Daarom ligt er nu een voorstel om de bibliotheek in de Noordzeepassage te vestigen. Ondanks het feit dat niet bekend is wat het uiteindelijke miljoenenbedrag zal zijn dat het moet gaan kosten. En ondanks dat nu al tal van gevaarlijke risico’s zijn gesignaleerd en zich nog tal van onzichtbare valkuilen en gevaarlijke beren verder weg op het traject zullen aandienen. Dat is kamikazepolitiek.


ROC Leiden

Laten we proberen iets te leren van wat elders fout gegaan is. Bestuurders van ROC Leiden waren in de ban geraakt van een ambitieus onroerend goed project. Men kreeg wat centjes van oude gebouwen waarop leuke projecten zouden kunnen worden ontwikkeld. Met die centjes ging men vervolgens ondernemertje spelen. De ambities en het onroerend goed werden beide torenhoog. Men ging het verschil maken. Er was geen sprake van tegenmacht of correctiemechanismen. Twee of drie mensen konden het allemaal doordrukken.


Er was onvoldoende aandacht voor de kerntaak van de instelling, in dit geval onderwijs. Onderweg ging vervolgens het nodige mis. Amateurisme vierde hoogtij. Het gebouw was bijvoorbeeld volkomen ongeschikt voor de functie die het moest vervullen. Vervolgens trad de neerwaartse spiraal op. Er bleef onvoldoende geld over voor het onderwijs, de tent liep leeg, de torenhoge lasten waren niet meer te dragen. De belastingbetaler moest weer bijspringen. Deze maand worden de verantwoordelijke bestuurders voor de rechter gedaagd.

Gaan we het schip in met z'n allen ?
We kunnen ook het iconische s.s. Rotterdam nog noemen. Voor meer dan 250 miljoen aan verspijkerd en voor een paar miljoen later weer verkocht. Ziet u de overeenkomsten met de Noordzeepassage ? Steekt de gemeenteraad in meerderheid straks zijn nek in de strop en gaan we daarna met z’n allen het schip in ?

Jaap Haasnoot
Anna Marie van der Plas
Jacco van Duijn



Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen

Social Icons


Featured Posts