14 februari 2019

Katwijk moet regie terugpakken op dossier Valkenburg

Helaas een beetje lange tekst maar hieronder mijn betoog in eerste termijn in de gemeenteraad van Katwijk:


Chantage

Voor ons ligt een set afspraken waarvan ik eerder gezegd heb dat die onder druk van chantage tot stand zijn gekomen. Waar geld centraal staat vertrekt de moraal en het fatsoen blijkbaar. De voorstellen die er liggen zijn behoorlijk onevenwichtig in het voordeel van de grondeigenaar. Daarom kan KiesKatwijk niet akkoord gaan met het voorliggende pakket. Het om zeep helpen van de zweefvliegerij is slechts één voorbeeld van de volledig onredelijke en vergezochte eisen die onze vrienden met de nodige bluf bij ons neer hebben gelegd. Met zulke vrienden heeft Katwijk geen vijanden meer nodig zou ik zeggen.

Een slechte start

Met deze partijen moeten we nog jaren in de slag om de gebiedsontwikkeling op Valkenburg van de grond te trekken. Het merendeel van de afspraken die nog gemaakt moeten worden zit trouwens nog in de pijplijn. De opgave voor nu was slechts een paar pré-allabele afspraakjes, die nodig waren om een snelle start met de uitvoering te kunnen maken. De partners hebben de gelegenheid te baat genomen om onredelijke eisen te stellen die vooruitlopen op ontwikkelingen die nu nog helemaal niet aan de orde zijn. Aan het inwilligen van die onredelijke en “voortijdige” eisen hebben ze de toestemming verbonden om, vooruitlopend op planologische beslissingen door de gemeenteraad, alvast UMV een start te laten maken op braakliggende gronden en in de hangaars. Uiteraard tegen marktconforme huurprijzen.

Heeft de raad ballen ?

We kunnen natuurlijk een bestemmingsplan voor het UMV maken en die gronden onteigenen maar dat is geen praktische route want dat duurt te lang. De gemeenteraad toont zich nu gevoelig voor die chantage en zoekt ijverig voor zichzelf een reden en een alibi om er ja tegen te kunnen zeggen. Waarschijnlijk hetzelfde proces dat de techneuten van de TU Delft doorlopen hebben. Misschien kunnen ze voor dit soort beoordelingen voortaan beter een Alfa figuur inschakelen.

We hebben geen poot meer om op te staan

Deze gang van zaken is dodelijk voor het vervolg van de gebiedsontwikkeling. De gemeente Katwijk heeft in het vervolg van het proces geen poot meer om op te staan. Alle betrokkenen weten nu dat de gemeenteraad van Katwijk een lammetje is en geen leeuw. Daar zal dus in het vervolg ijverig gebruik van worden gemaakt. Onze positie is in één keer weg als we ons nu de kaas van het brood laten eten. Als we dat laten gebeuren zijn wij dus blijkbaar de amateurs die nooit meer iets gaan winnen in de eredivisie. Voetballen in de onderste regionen is een keuze.

Wethouder is strijdend ten onder gegaan.

Ik neem voor alle duidelijkheid de wethouder niets kwalijk. Hij moest tegen een overmacht vechten en kon die strijd niet winnen. De gemeenteraad kan dat wel door niet in te gaan op chantage en door de structuren in het vervolgproces anders in te richten. Het probleem is namelijk dat de vier partijen min of meer als gelijken hebben onderhandeld terwijl ieder een andere rol en andere taken en bevoegdheden heeft en ook andere risico’s loopt. In dat proces is er ook getreden in de bevoegdheden van de gemeenteraad om planologische beslissingen te nemen. Als de gemeenteraad dat achteraf zonder discussie goedkeurt en zonder tegengas zwicht voor een machts-dwang strategie van een grondeigenaar vraag ik mij af wat we hier vervolgens nog doen. Als onze taak wordt om standaard bij het kruisje te tekenen dan heb ik voortaan wel betere dingen te doen.

Hoezo democratie ?

Tot zover mijn opmerkingen over de gang van zaken c.q. het proces. Ik zou het in dat verband ook nog over De Nieuwe Bestuursstijl kunnen hebben maar die is geloof ik ondertusseb al begraven dus dat laat ik zitten. De partijen die zo’n grote behoefte aan een referendum hadden hoor ik daar ook niet over in relatie tot dit onderwerp. Het democratisch gehalte is natuurlijk niet zo geweldig van het hele proces. Het komt neer op onder dwang van een ultimatum tekenen bij het kruisje volgens het principe slikken of stikken. Dat is het zo’n beetje. Een vernederende gang van zaken.

Over de inhoud van de afspraken:

·         Afspraken tussen samenwerkingspartners moeten in onze visie niet het karakter van koehandel krijgen met dreigementen op de achtergrond. Een afspraak over “zwarte cijfers” voor de grondeigenaar hoort dus niet in deze afspraken thuis. Het is min of meer vanzelfsprekend dat er een inspanningsverplichting ligt voor iedereen om het RVB in de gelegenheid te stellen zg. “zwarte cijfers” te schrijven. Als dat vermeld moet worden om Rutte gelukkig te maken dan kan dat als inspanningsverplichting worden opgetekend wat mij betreft.

·         Maar op precies dezelfde wijze ligt er een inspanningsverplichting om het zweefvliegen mogelijk te maken. En ja, daar kom ik op een volgende onevenwichtigheid in de concept-afspraken. Het om zeep helpen van de zweefvliegerij is volkomen onnodig, buitenproportioneel en bovendien een brutaliteit in de richting van de volksvertegenwoordiging. Die actie is op geen enkele wijze te rechtvaardigen of te verdedigen.

Het lokale bestuur bepaalt of er (los van de benodigde overheidsvergunningen) ruimte voor zweefvliegen komt. Die wens is vastgelegd in moties. In de IRV wordt ook duidelijk gemaakt dat het realiseerbaar is in combinatie met een testveld voor het UMV. Het dwingend willen opleggen door een overheidsbedrijf aan het bevoegd gezag van de lokale overheid, en het daarmee treden in haar bevoegdheden, om een bepaalde sport- en recreatie-activiteit wel of niet toe te staan is een gotspe.

Van het RVB, en breder vanuit de rijksoverheid, verwacht ik geen akelig projectontwikkelaars gedrag maar professioneel handelen met Maatschappelijk Rendement als richtsnoer. Als de lokale overheid om haar moverende redenen zweefvliegen wil bevorderen dan verwacht ik geen tegenstand op grond van de vage argumentatie als verminderde grondopbrengsten elders. Voor het bepalen van toelaatbaarheid op grond van milieuoverwegingen hebben we puike wetgeving in Nederland.

In deze context zou het RVB dus, in de korte periode dat zij deze gronden namens ons allemaal mag beheren, zich in haar verhuurgedrag moeten laten leiden door de wens van het bevoegd gezag wat betreft de ruimtelijke ordening. De samenwerkingsstrategie van het RVB ziet er echter uit als de voormalige polarisatiestrategie van de PvdA uit een ver verleden: Ruzie zoeken, afdwingen, millimeteren, hakken in het zand, de ander niets gunnen, en vergaderen tot je er bij neervalt.

Door acceptatie achteraf van dit soort voorstellen maakt deze gemeenteraad zich volkomen belachelijk, ongeloofwaardig, maar vooral ook voortaan onmachtig zoals ik eerder betoogde. Als de wethouder straks zou willen dreigen met zijn gemeenteraad die het allemaal nog moet goedvinden dan wordt hij hartelijk uitgelachen door de grote jongens. En terecht.

·         Mijn fractie heeft ook grote moeite met een rolopvatting van de provincie die meent direct te moeten sturen in een gebiedsontwikkeling terwijl ze tegelijkertijd toezichthouder is. Er moet goed overleg zijn maar het proces moet door de gemeenten gemanaged worden ! Wij hebben ook grote bezwaren dat de provincie de “governance” voor ons project gaat ontwikkelen en daarvoor een bevriende adviseur heeft ingehuurd. Ik voorspel u dat de rol van de gemeenteraad in dat geheel, waar dat ook maar technisch mogelijk is zal worden weggeschreven. Ook hier lijkt het er op dat de gemeenten zich net als in het voortraject de kaas van het brood laten eten. Je moet juist in die governance gaan regelen dat ieder in zijn wettelijke rol blijft. Doordat dit in het voortraject niet het geval was zijn die onevenwichtige afspraken tot stand gekomen en is de gemeente Katwijk weer eens op achterstand gezet, mede door toedoen van de provincie.

·         Het is ook niet aan de provincie Zuid Holland of de RVB om over enkele jaren te beslissen over de levensvatbaarheid van UMV. Beiden dragen geen cent bij maar willen wel beslissen. Dat kan natuurlijk niet en is nogal buitenissig. Gek genoeg stopt de provincie wel miljoenen in het Spacecluster te Noordwijk. Ik ben erg benieuwd waarom de provincie UMV niet een handje wil helpen terwijl bevordering van innovatie en techniek in elke Zuid-Hollandse bestuurlijke toespraak met de komende verkiezingen weer heerlijk met de mond beleden wordt.

·         Het is noodzakelijk en nuttig om een afspraak te maken over de lokalisering en grootte van het testveld van UMV in de aanloopperiode van 5 jaar. Het is echter ongewenst om nu al een harde afspraak te maken over de grootte, bezien vanuit de situatie van 2024 die we nu niet kennen. En het is al helemaal ongewenst om een tijdelijke grondeigenaar over die toekomst te laten meebeslissen. Nogmaals, daar gaat de gemeenteraad over. Ik neem aan dat die zich niet de kaas van het brood laat eten.

·         Ook over de toekomst van de hangaarzone of het openen van nieuwe bronpunten voor woningbouw zou je als gemeenteraad besluiten moeten nemen op het moment dat alle relevante informatie beschikbaar is. Dat moet dus nu niet even voorafgaande aan fatsoenlijke besluitvorming, voor de muziek uit, en in een goedkoop dealtje buiten de raad om worden geritseld. Ik neem opnieuw maar even aan dat de gemeenteraad zich bewust is van haar taak en haar waardigheid.

·         Als de gemeenteraad van Wassenaar ernstige bedenkingen koestert over de grenzen van bebouwing tussen Katwijk en Wassenaar dan dient dat punt eerst verduidelijkt te worden. Terwijl het om planologie gaat is ons geen deugdelijk kaartmateriaal verstrekt. Toen ik woensdag op bezoek was bij ambtenaren kreeg ik op mijn verzoek ook geen kaarten te zien. Dat schept op zijn minst verwarring. In de periferie van de ontwikkeling werd tussen de bedrijven door duidelijk dat de provincie opnieuw heeft bezuinigd op het Katwijkse deel van de Rijnlandroute. Een complete brede overkluizing wordt bij Valkenburg niet uitgevoerd als ik het goed begrepen heb. We weten dat de provincie zich niet als vriend van Katwijk gedraagt. Dat heb ik aan den lijve ondervonden toen ik met de Staten in gesprek was over de Pioniersbaan. Maar dit zijn allemaal zaken die in hun volle samenhang op het juiste moment integraal besloten moeten worden op basis van alle informatie. Die informatie hebben we nu dus niet. En dus is het levensgevaarlijk om voortijdig allerlei beslissingen te nemen over die gebiedsontwikkeling omdat de grondeigenaar dat zo graag wil. Alles op zijn tijd !

·         Mijn fractie is van mening dat de gemaakte concept afspraken niet acceptabel zijn. Er moet een set nieuwe afspraken komen van meer beperkte aard. Het enige doel hierbij is zo snel mogelijk beginnen met woningbouw en UMV. Ik denk dat het verstandig is om eerst de governance te regelen en op basis van die nieuwe verhoudingen snel afspraken te maken. Die herstart kan in een paar weken plaatsvinden want dit is geen rocketscience, en de mogelijke modellen liggen bij onze fractie gewoon op de plank. Ik denk dat over het gehele proces gezien dit niet of nauwelijks vertraging oplevert. Op de achtergrond kan er gewoon doorgewerkt worden zoals dat nu ook gebeurt. Het UMV en het zweefvliegen kan deze lente nog opgestart worden als iedereen in het proces zich normaal gaat gedragen. Als we binnen de huidige machts-dwangstrategieën zouden blijven werken aan een pseudo-samenwerkingsproject dan luidt dat so wie so niet tot constructieve resultaten en krijgen we later opnieuw problemen.

N.B. In het vervolg van dit betoog heb ik enige moties ingediend die de gemeenteraad de kans bieden om adhesie te uiten voor de door mij verwoorde filosofie. We weten dan wie er echt Durf heeft, en wie zich graag maar zo’n beetje laat meedrijven.

Jaap Haasnoot

Geen opmerkingen:

Een reactie posten

Social Icons


Featured Posts